Жаңалықтар

ҚазҰУ-дың су қауіпсіздігі саласындағы мемлекеттік және халықаралық серіктестермен ынтымақтастығы

Шолу

Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті су қауіпсіздігі, су ресурстарын басқару және су секторын климаттың өзгеруіне бейімдеу мәселелері бойынша мемлекеттік органдармен, халықаралық ұйымдармен және сараптамалық институттармен ынтымақтастықты дамытып келеді.

IWMI және Blue Peace Central Asia бастамасымен ынтымақтастық

2025 жылғы 27 тамызда ҚазҰУ-дың география және табиғатты пайдалану факультетінде су секторын климаттың өзгеруіне бейімдеу мәселелеріне арналған ғылыми консультация өтті.

Іс-шараны Халықаралық су ресурстарын басқару институты — IWMI әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-мен бірлесіп, Blue Peace Central Asia бастамасының қолдауымен ұйымдастырды. Консультацияға CAREC, GIZ, UNESCO ұйымдарының және Қазақстанның жетекші ғылыми мекемелерінің өкілдері қатысты.

Қатысушылар су тапшылығы, мұздықтардың жедел еруі, су ресурстары үшін салааралық бәсекелестік және өңірлік ынтымақтастықты дамыту мәселелерін қарастырды. Консультация қорытындысы бойынша өңірлік метазерттеуге және 2026 жылғы Өңірлік экологиялық саммиттің Vision құжатына енгізілетін зерттеу басымдықтарының кестесі әзірленді.

Ынтымақтастықтың қосымша дәлелі ретінде 2025 жылғы 22 сәуірде өткен ҚазҰУ мен IWMI өкілдерінің «Су дипломатиясы» білім беру бағдарламасы аясындағы жұмыс кездесуін көрсетуге болады.

Кездесу барысында:

ғылым мен мемлекеттік саясат арасындағы диалогты дамыту;
су ресурстарын басқару саласындағы мамандарды даярлау;
халықаралық ынтымақтастықты кеңейту;
геоақпараттық жүйелерді пайдалану;
су ресурстарын тиімді басқаруға арналған инновациялық шешімдерді енгізу;
бірлескен «Су дипломатиясы» білім беру бағдарламасын іске қосу мәселелері талқыланды.

Кездесу қорытындысы бойынша нақты іс-қимыл жоспары әзірленіп, жұмыстың келесі кезеңдері мен мерзімдері белгіленді және жауапты байланыс тұлғалары тағайындалды.

Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрлігімен ынтымақтастық

2025 жылғы 29 тамызда ҚазҰУ мен Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрлігінің өкілдері жұмыс кездесуін өткізіп, ынтымақтастықты дамыту жөніндегі жол картасын әзірледі.

Жол картасына:

экологиялық мониторинг;
Жерді қашықтан зондтау технологияларын қолдану;
табиғи үдерістерді бақылау;
Арал теңізінің құрғаған табанын зерттеу;
экожүйелерді қалпына келтіруге арналған ғылыми негізделген шешімдерді әзірлеу;
экологиялық мәселелерді шешуде ҚазҰУ-дың ғылыми және технологиялық әлеуетін пайдалану бағыттары енгізілді.

Жол картасының әзірленуі университеттің экологиялық және су қауіпсіздігі мәселелері бойынша ұлттық деңгейдегі мемлекеттік органмен өзара іс-қимылын растайды.

Жергілікті және өңірлік мемлекеттік органдармен ынтымақтастық

ҚазҰУ-дың мемлекеттік органдармен жүйелі өзара іс-қимылын 2024 жылғы 30 наурызда өткен «Сумен жабдықтау және санитария саласындағы экологиялық реттеу және бақылау» тақырыбындағы халықаралық дөңгелек үстел де растайды.

Іс-шараға:

Алматы қаласының Экология және қоршаған орта басқармасының;
Балқаш-Алакөл бассейндік инспекциясының;
«Қазгидромет» РМК-ның;
шетелдік ғылыми және білім беру ұйымдарының өкілдері қатысты.

Қатысушылар сумен жабдықтау, санитария, су сапасын бағалау, су ресурстарын ұтымды пайдалану және экологиялық бақылау саласындағы мемлекеттік шараларды талқылады.

Бұл материал ҚазҰУ-дың жергілікті және өңірлік мемлекеттік құрылымдармен ұзақ мерзімді ынтымақтастығын қосымша растау ретінде ұсынылады.

Ынтымақтастық нәтижелері

ҚазҰУ-дың мемлекеттік және халықаралық серіктестермен өзара іс-қимылы:

су қауіпсіздігі саласындағы ғылыми негізделген ұсынымдарды әзірлеуге;
су секторын климаттың өзгеруіне бейімдеуге;
су дипломатиясын дамытуға;
экологиялық мониторингті жетілдіруге;
су ресурстарын басқару мамандарын даярлауға;
Орталық Азиядағы өңірлік ынтымақтастықты дамытуға;
ғылыми қоғамдастық пен мемлекеттік органдар арасындағы байланысты нығайтуға бағытталған.

Аталған қызмет ҚазҰУ-дың су қауіпсіздігі мәселелері бойынша жергілікті, өңірлік және ұлттық деңгейдегі мемлекеттік құрылымдармен ынтымақтастығын растайды және THE Sustainability Impact Ratings рейтингінің 6.5.4 критерийіне сәйкес келеді.

Негізгі есепті кезең: 2025 жылғы 1 қаңтар – 31 желтоқсан.